Ungmennabúðir

Starfsmenn Ungmenna- og tómstundabúða

Anna Margrét Tómasdóttir Forstöðumaður

Staða: Forstöðumaður

Sími: 

GSM: 821 2660

Netfang laugar@umfi.is

Jörgen Nilsson Fríðsundaleiðbeinandi

Staða: Frístundaleiðbeinandi

Sími: 

GSM: 863 1260

Netfang: jn@umfi.is

Ýmsar upplýsingar

Reglur
  • Þátttakendur eru ábyrgir fyrir því sem þeir skemma.

 

  • Ekki er heimilt að yfirgefa Ungmennabúðasvæðið án leyfis.

 

  • Meðferð og notkun á rafrettum, tóbaks, áfengis og annarra vímuefna er STRANGLEGA bönnuð.

 

  • Skyldumæting er á alla viðburði.

 

  • Sælgæti, tyggjó, drykkir og hverskyns nesti er bannað í Ungmennabúðunum.

 

  • Óheimilt er að snerta brunakerfið að óþörfu.

 

  • GSM símar eru bannaðir, líka án simkorts.

 

  • Þátttakendur mega ekki koma með eggvopn og eldfæri. 

 

  • Öllum þátttakendum ber að hlýða starfsfólki Ungmennabúðanna sem og öllum fararstjórum skólanna sem eru með í för.

 

  • Ofbeldi er ekki liðið.

 

  • Nemendur verða að virða reglur um notkun raftækja og hvað má ekki koma með í Ungmennabúðirnar.

 

  • Öll lyf eiga að vera geymd hjá fararstjóra.

 Brot gegn reglum getur varðað brottrekstri úr búðunum. Viðurlög er við öllum brotum á reglum.

Námskeið fyrir nemendur

Nemendur sækja fjölbreytt námskeið og aðra skemmtilega viðburði á meðan dvöl þeirra stendur

 

Eftirfarandi námskeið eru fyrir nemendur: 

  • Upptakarinn: Upplifun og þátttaka 
  • Kveikjan: Kynning á svæðinu, reglum, ábyrgð nemenda og gildi búðanna 
  • Jöklaleikir: Ísbrjótar og hreyfing  
  • Þrautabraut: Hópefli og áskorun  
  • Út úr kassanum: Hreyfing, gleði og hópefli  
  • Flakkarinn: Ný tækifæri á nýjum lendum, menning og sjálfboðastarf
  • Kjarkur og þor: Ræðumennska og framkoma
  • Gögl: Einbeiting, hreyfing, athygli og þolinmæði  
  • Traustaganga: Hreyfing, traust og samvinna    
  • Stefnumót: Félagsfærni, uppbyggileg samskipti 
  • Draumateymið: Hópefli, samvinna og samskipti 
  • Tungustapi: Menning og útivist
  • Hólaganga: Hópefli, áskorun, umhverfið, útivist og hreyfing
  • Hólaheimsókn: Sveitamenning, störf bænda og umönnun dýra  

Hólaganga- Gengið er yfir hólana að Hólum sem er sveitabær nálægt Laugum. Gangan er 2,5 km hvora leið. Á Hólum er Rebecca heimsótt og þar fræðir hún þátttakendur um lífið í sveitinni, hægt er að knúsa smádýrin ásam því að kynnast og skoða heimilisdýrin 

Undirbúningur undir Laugaleikana- hópurinn undirbýr innkomuatriði, skapar réttu stemminguna og stillir upp liði fyrir Laugaleikana 

Laugaleikarnir — Samheldni, keppni og liðsandi. Punkturinn yfir i-ið :-)  
Saga Ungmennabúða UMFÍ

2005-2015, fyrstu 10 ár Ungmenna- og tómstundabúðanna 

Upphafið  
Það var um miðjan janúar árið 2005 sem fyrsti hópur 9. bekkinga mætti í Ungmenna – og tómstundabúðirnar að Laugum í Sælingsdal.

Hugmyndina að stofnun búðanna má í raun rekja til skýrslu nefndar á vegum Menntamálaráðuneytisins frá árinu 2002 þar sem niðurstöður eru á úttekt á stöðu félags- og tómstundamála ungs fólks á Íslandi. Í skýrslunni kemur m.a. fram að það sé áhyggjuefni hve þátttaka í félagsstarfi hefur staðið í stað eða minnkað síðustu ár og í tillögum til úrbóta er nefnd nauðsyn þess að „komið verði á laggirnar félagsforystuskóla/leiðtogaskóla í samvinnu samtaka á sviði félags- og tómstundamála með stuðningi stjórnvalda. Uppbygging námsins taki mið af reynslu og þörfum æskulýðssamtaka á þessu sviði.“

Það var 11. ágúst árið 2004 sem samstarfsyfirlýsing var undirrituð á milli Ungmennafélags Íslands, Dalabyggðar, Menntamálaráðuneytisins, Iðnaðarráðuneytisins, Byggðastofnunar og Kennaraháskóla Íslands. Búðirnar voru fyrst hugsaðar sem þriggja ára tilraunaverkefni í samstarfi við ýmsa aðila sem koma að málum barna og unglinga á Íslandi.

Búðirnar, sem áttu að hafa frítíma unglinga sem aðalviðfangsefni, voru opnaðar í gamla skólahúsinu á Laugum sem staðið hafði autt yfir vetrartímann um nokkura ára skeið. Gamla skólahúsið reyndist vera sem hannað fyrir starfsemi af þessu tagi þar sem þar er að finna heimavist, matsal, sundlaug og íþróttahús og ánægjulegt var að koma húsnæðinu aftur í notkun.

Búðirnar voru fyrstar sinnar tegundar á landinu þó annars konar búðir hafi verið opnaðar áður, t.d. Skólabúðirnar að Reykjum í Hrútafirði, sumarbúðir o.fl. Skólabúðirnar að Reykjum sem voru opnaðar árið 1988 eiga ýmislegt sameiginlegt með Ungmennabúðunum að Laugum en hafa aðrar áherslur og taka á móti yngri nemendum.

Þeir aðilar sem komu að opnun Ungmennabúðanna að Laugum voru öll með reynslu af vinnu með börnum og unglingum og þeirra þekking og ástríða fyrir starfi með ungmennum hafa gert Laugar að því sem þær eru í dag. Fyrsti forstöðumaður Ungmennabúðanna var Bjarni Gunnarsson en árið 2006 tók Anna Margrét Tómasdóttir við því starfi og hefur hún gegnt því allar götur síðan.

Jörgen Nilsson tómstundaleiðbeinandi hefur einnig verið starfsmaður Ungmennabúðanna nánast frá upphafi og átt mikinn þátt í að móta það starf sem þar er unnið, það má því með sanni segja að Anna Margét og Jörgen hafi verið potturinn og pannan í myndun og mótun búðanna.

Markmið búðanna í upphafi voru að hvetja nemendurna til að vera virka í félags- og tómstundastarfi, efla hjá þeim sjálfstraust, samvinnu og tillitssemi auk þess að kynna þá fyrir sögu og nánasta umhverfi staðarins.

Ungmennafélag Íslands leggur áherslu á að virkja fólk á öllum aldri til að starfa og taka þátt í félagsmálum, íþróttum, tómstundum, útivist, menningu og umhverfismálum og það hefur því alltaf verið haft að leiðarljósi á Laugum.

Það fyrirkomulag sem komið var á í upphafi að nemendahóparnir komi að Laugum á mánudagsmorgnum, sæki ýmis konar námskeið á meðan dvalið er á Laugum og haldi heim á leið í kringum hádegi á föstudögum hefur haldist eins í áranna rás. Dagskráin sem slík og námskeiðin hafa þó tekið töluverðum stakkaskiptum. Einstöku námskeið hafa þó haldist eins eða mjög svipuð alveg frá upphafi. Má þar fyrst nefna gönguferðina á Tungustapa þar sem leiðbeinandi gengur með nemendahópinn upp á topp stapans og segir þeim þar söguna um álfana í stapanum og bræðurna í Sælingsdalstungu.

Þó gangan hafi haldist í sömu mynd síðustu ár er rétt að nefna að göngurnar eru ákaflega ólíkar í eðli sínu, nemendurnir ýmist liggja í sólbaði á toppi stapans eða þjóta niður brekkurnar á rassaþotum allt eftir árstíð, veðrum og vindum. Annað námskeið sem haldist hefur að mestu leyti eins frá upphafi er blindragangan, þar sem nemendur leiða félaga sína með blindragleraugu yfir mela og móa í dalnum. Kennsla í ræðumennsku sem endar á ræðukeppni hefur líka verið á dagskrá Ungmennabúðanna nánast frá upphafi og er alltaf jafn vinsæl þrátt fyrir sviðsskrekk sumra nemenda. Að ræðukeppninni lokinni er allt stress gleymt og eftir situr bara góð reynsla og stoltur nemendahópur.

Eftir að Ungmennabúðirnar höfðu verið starfræktar í stuttan tíma var tekin sú ákvörðun að byggja vikuna upp sem keppni á milli tveggja til fjögurra liða sem væru mynduð úr nemendahópunum.

Liðin safna stigum frá fyrsta degi og fram á fimmtudagskvöldið. Hægt er að fá stig fyrir frammistöðu í námskeiðunum og geta nemendurnir fylgst með framvindu liðs síns á stigatöflu sem hangir uppi á gangi búðanna. Stigakeppnin endar á fimmtudagskvöldinu með Laugaleikunum sem einnig hafa tekið nokkrum breytingum frá upphafi. Að lokinni keppninni eru veitt verðlaun fyrir liðið sem vinnur.

Þess er gætt að liðin séu svipuð í félagslegum og líkamlegum styrk og ef fleiri en einn skóli er í búðunum í einu er passað að hlutfall nemenda úr skólunum séu jöfn í liðunum.

Stigakeppnin gefur aukið tækifæri á að mynda hópastemmningu í liðunum með aukinni samvinnu og samkennd auk þess sem hún nýtist sem ákveðið verkfæri í agamálum. Áhersla er lögð á keppnina sjálfa og gleðina og skemmtunina sem felst í því að vera hluti af hóp en minni áhersla er lögð á hvaða lið vinna og tapa.

Frá upphafi hafa Ungmennabúðirnar boðið upp á gistinguna, dagskrána og fullt fæði fyrir nemendur. Reynt hefur verið að hafa verðið hóflegt svo það sé öllum mögulegt að njóta þess sem búðirnar eiga upp á að bjóða.

 

Síðustu ár  
Í áranna rás hefur starf Ungmennabúðanna breyst töluvert þó markmiðin hafi að mestu leyti haldist þau sömu. Námskeiðin hafa tekið breytingum með því starfsfólki, sjálfboðaliðum og gestum sem hafa dvalið í búðunum, þar sem nýjar hugmyndir koma fram og sífellt er leitast við að hafa starfið sem vandaðast. Aukið samstarf við búðir annar staðar í heiminum og aukin tengsl við fræðin sem liggja að baki starfi búða hafa gert starfið sem fram fer í Ungmenna- og tómstundabúðunum að Laugum enn betra.

Áhersla á umhverfismál og heilsueflingu hefur aukist í búðunum undanfarin ár og eru Ungmennabúðirnar núna hluti af Grænfánaverkefni Landverndar og Heilsueflandi skóli. Nemendur og starfsfólk flokka rusl og gefa dýrum bændanna í kring matarafganga úr búðunum. Meistararnir í eldhúsinu á Laugum sjá um að halda öllum söddum og sælum út vikuna með smávegis óhollustu inn á milli, enda er allt gott í hófi og ekkert betra en heitt kakó þegar komið er inn úr kuldanum á veturna. 

Meginstoðir búðanna eru menning, útivist, hreyfing og félagsfærni en undanfarin ár hefur útivist og útivera fengið meira vægi í starfi búðanna og hefur ríkt almenn ánægja með þá þróun. Aukin útivera býður upp á hreyfingu utandyra þar sem hægt er að kynna nemendurna fyrir náttúru landsins og umhverfi staðarins. Á tímum þar sem ungmenni eyða sífellt meiri tíma í tölvum og símum hefur sjaldan verið jafn mikilvægt að sýna þeim hversu mörg ævintýri felast í náttúrunni og að allir hafi tækifæri á að finna sér skemmtun utandyra við þeirra hæfi. Þess er gætt í þeirri útivist þar sem mikillar hreyfingar er krafist að allir fái áskorun við hæfi og að enginn sé þvingaður í eitthvað sem hann ræður ekki við.

Nokkur vinsælustu námskeið búðanna hafa skotið upp kollinum undanfarin ár og er þar göglið fremst í flokki. Í göglinu læra nemendur ýmiskonar sirkúskúnstir eins og að snúa diskum á priki, halda boltum á lofti og hjóla á einhjólum. Það er gaman að fylgjast með nemendunum gleyma sér í verkefnunum og spreyta sig á einverju sem þau hafa ekki prófað áður.

Uppbygging þrautabrautarinnar í Lillulundi hófst árið 2011. Hún var byggð upp í áföngum og er í dag orðin heilmikið mannvirki. Brautin bætir heilmiklu við útisvæði Lauga og hefur vakið hrifningu nemenda. Verkefnin í brautinni reyna mikið á samvinnu og það er ánægjulegt að sjá liðsandann í hópum nemenda í slíkum verkefnum.

Stigakeppnin hefur eins og áður segir haldist að mörgu leyti eins í gegnum árin. Aukið hefur þó verið á stemmninguna í hópunum með því að færa nemendum boli og vatnsbrúsa í lit síns liðs.

Sú breyting hefur einnig verið undanfarin ár að sjálfboðaliðar frá öðrum löndum hafa komið og unnið með starfsfólki Ungmennabúðanna. Með þeim hafa komið nýjar hugmyndir og fleiri aðferðir til að hafa vikuna sem besta fyrir nemendur. Eins hefur Jörgen dvalið í búðum Camp adventure, í Þýskalandi í nokkrar vikur og Anna Margrét heimsótt fjölmargar búðir í öðrum löndum.

 

Laugar í dag  
Enn þann dag í dag eru Laugar einu búðirnar með áherslu á tómstundir sem starfræktar eru yfir vetrartímann fyrir skólahópa á Íslandi.

Starfið í búðunum í dag býður upp á fjölbreytta dagskrá fyrir nemendur þar sem þeir fá tækifæri til að stíga út fyrir þægindarammann, auka færni sína í því að koma fram, auka einbeitingu og vinna saman að sameiginlegum markmiðum. Allir þeir nemendur sem sækja búðirnar heim eiga að geta fundið eitthvað við sitt hæfi og allir eiga að hafa tækifæri til að blómstra. Á Laugum eru allir jafnmikilvægir og vinátta og virðing eru þar í fyrirrúmi enda ekkert pláss fyrir einelti, stríðni og neikvæðni.

Starfsfólk búðanna heldur áfram að þróa nýjar hugmyndir og bæta starfið á sama tíma og viðburðir eins og óvissuferðin og sundlaugapartýið standa alltaf fyrir sínu. Með áhuga, ástríðu og samvinnu hafa Laugar sannað sig sem ein skemmtilegasta og eftirminnilegasta upplifun sem er í boði fyrir ungmenni á Íslandi í dag.

Hátt í tvöþúsund nemendur, ásamt kennurum, foreldrum eða starfsfólki félagsmiðstöðva, frá yfir fimmtíu skólum víðsvegar á landinu koma nú til dvalar á Laugum yfir vetrartímann. Fjöldi nemenda sem heimsótt hefur Laugar frá opnun er því orðinn ansi hár.

Ellefu ár eru nú liðin frá stofnun búðanna og það er ánægjulegt að sjá hversu vel þær hafa fest sig í sessi og hversu vinsælar þær eru hjá unglingunum sem hafa heimsótt Laugar og hve eftirvæntingarfullir unglingarnir eru sem eiga eftir að koma. Það er von allra sem standa að Ungmenna- og tómstundabúðunum að Laugar haldi áfram að vera jafn stór hluti af lífi íslenskra ungmenna og þær hafa verið hingað til og að þar haldi skemmtilegar upplifanir áfram að verða að góðum minningum. Megi næsti áratugur á Laugum verða enn betri en sá fyrsti.

Verkefni og rannsóknir um starf ungmennabúða

Anna Margrét Tómasdóttir forstöðumaður Ungmenna- og tómstundabúðanna, kláraði  M.Ed. í tómstunda- og félagsmálafræði frá Háskóla Íslands 2017. Lokaritgerð ber titilinn Ungmenna- og tómstundabúðir sem stuðningur við menntun unglinga. Ritgerðin fjallar einnig um hugmyndafræði, sögu búða á Íslandi ásamt sérstökum kafla um sögu Ungmenna- og tómstundabúðanna. Helstu búðir fyrir börn og ungmenni á Íslandi eru ungmennabúðir, skólabúðir og sumarbúðir. Hér er hægt að nálgast ritgerðina í Skemmunni

 

Í B.A. ritgerð Rakelar Jónsdóttur í tómstunda- og félagsmálafræði sem kom út árið 2012 er fjallað um skóla- og ungmennabúðir ásamt helstu kenningum sem tengjast starfinu sem er m.a. reynslu- og ævintýranám. Ritgerðina má nálgast hér.

 

Erlendar blaðagreinar um búðir

Benefit of CAMP

Starf búða í Evrópu

 

Erlendar rannsóknir

Identifying the importance and ...

Doktorsritgerð um búðir

A case study on events ... 

 

 

Mat á starfi

Ýmiskonar mat er gert á starfsemi Ungmenna- og tómstundabúðanna. Á námskeiðum er ígrundum með nemendum jafnóðum og staðan metin hverju sinni.

Á hverjum föstudegi eru lögð matsblöð fyrir nemendur þar sem þeir geta tjáð sig um viðburði vikunnar, hvað stóð upp úr, hvað má betur fara og slíkt. Þá eru kennarar teknir tali á föstudögum og spurðir spjörunum úr hvað við kemur starfseminni í búðunum. 

Starfsmenn gera jafnframt mat á námskeiðum og innra starfi búðanna. Það felur í sér að starfsmenn sækja öll námskeið og viðburði og meta tvo styrkleika og tvo veikleika námskeiðsins. Síðan eru þessir hlutir ræddi og endurmetnir. Til viðbótar eru reglulega haldnir vinnufundir um innra starf búðanna.

 

Kennaramat

Mikilvægt er að fylgjast með hvað kennurum finnst um dvölina á Laugarvatni, hvað stóð upp úr og hvað má betur fara. Handbók búðanna er unnin að hluta til eftir þörfum kennara. Seinna í vetur munu niðurstöður úr kennaramati birtast hérna. 

 

Nemendamat

Á hverjum föstudegi eru lögð matsblöð fyrir nemendur. Stundum eru þau þó tekin í viðatal og farið yfir vikuna. Nemendur geta gefið ákveðnum dagskrár liðum einkunn, þeir geta tjáð skoðanir sínar, komið með ábendingar og látið vita hvað stóð upp úr og hvað var síst. 

 

Ígrundun

Nemendur eru taldir móta sjálfir, á grundvelli fyrri þekkingar og reynslu,  eigin viðhorf og skilning með því að hugleiða eða ræða við aðra um eigin sýn á viðfangsefni og vandamál sem koma upp.